ΛΑΠΑΡΟΣΚΟΠΗΣΗ


Η λαπαροσκόπηση αποτελεί ένα τρόπο πραγματοποίησης χειρουργικών επεμβάσεων. Στις "ανοιχτές" χειρουργικές επεμβάσεις γίνεται τομή στο δέρμα, που μπορεί να έχει μήκος αρκετά εκατοστά. Η λαπαροσκόπηση είναι ένας τρόπος για να γίνει μία χειρουργική επέμβαση, χρησιμοποιώντας μικρές τομές (συνήθως όχι μεγαλύτερες από 2 εκατοστά). Η λαπαροσκοπική χειρουργική επέμβαση μερικές φορές ονομάζεται «ελάχιστα επεμβατική χειρουργική επέμβαση".


Για το λαπαροσκοπικό χειρουργείο χρησιμοποιείται ένα ειδικό όργανο που ονομάζεται λαπαροσκόπιο. Το λαπαροσκόπιο είναι μία μακριά, λεπτή συσκευή που εισάγεται στην κοιλία διαμέσου μίας μικρής τομής και έχει μια κάμερα προσκολλημένη στην άκρη της που επιτρέπει στον μαιευτήρα-γυναικολόγο να δει την κοιλία και την πύελο σε μία οθόνη. Αν η λαπαροσκόπηση δεν είναι απλά διαγνωστική και υπάρχει κάποιο χειρουργικό πρόβλημα που πρέπει να αντιμετωπιστεί τότε χρησιμοποιούνται και άλλα εργαλεία, τα οποία συνήθως εισάγονται μέσω πρόσθετων μικρών τομών στην κοιλιακή χώρα. Μερικές φορές μπορεί να εισαχθούν όλα μέσω της ίδιας τομής που έχει γίνει για το λαπαροσκόπιο (τότε όμως το μήκος της φτάνει τα 4-5 εκατοστά. Αυτό το είδος της λαπαροσκόπησης ονομάζεται λαπαροσκόπηση μίας οπής (single port laparoscopy).


Η λαπαροσκόπηση έχει πολλά οφέλη. O πόνος μετά από ένα λαπαροσκοπικό χειρουργείο είναι σημαντικά λιγότερος, δεδομένου ότι μία ανοικτή εγχείρηση στην κοιλιακή χώρα περιλαμβάνει μεγαλύτερες τομές, μεγαλύτερη παραμονή στο νοσοκομείο και μεγαλύτερο χρόνο ανάρρωσης/αποκατάστασης. Η αποθεραπεία μετά από λαπαροσκοπικό χειρουργείο είναι γενικά πιο γρήγορη από την ανάκαμψη ύστερα από ανοικτή εγχείρηση στην κοιλιακή χώρα. Οι μικρότερες τομές που γίνονται, αφήνουν μικρότερες ουλές/σημάδια και οδηγούν σε γρηγορότερη επούλωση, με πολύ χαμηλότερο ποσοστό κινδύνου μόλυνσης, από ότι με ανοικτή χειρουργική επέμβαση.


Από την άλλη πλευρά η λαπαροσκόπηση μπορεί να πάρει περισσότερο χρόνο για να εκτελεστεί από μία ανοικτή χειρουργική επέμβαση. Το μεγαλύτερο χρονικό διάστημα υπό γενική αναισθησία μπορεί να αυξήσει τον κίνδυνο επιπλοκών. Ορισμένες φορές οι επιπλοκές δεν εμφανίζονται αμέσως μετά την επέμβαση, αλλά εκδηλώνονται μερικές ημέρες έως και λίγες εβδομάδες μετά από αυτήν.


Προβλήματα που μπορεί να προκύψουν ως αποτέλεσμα μίας λαπαροσκοπικής επέμβασης είναι τα εξής:

• Αιμορραγία στις θέσεις των τομών ή μια κήλη (εξόγκωμα που προκαλείται από κακή επούλωση)

• Εσωτερική αιμορραγία

• Λοίμωξη

• Βλάβη σε κάποιο αιμοφόρο αγγείο ή άλλο όργανο, όπως το στομάχι, το έντερο, η κύστη ή στους ουρητήρες


Η λαπαροσκοπική μέθοδος μπορεί να χρησιμοποιηθεί σχεδόν για όλες τις γυναικολογικές επεμβάσεις, από τις σχετικά πιο απλές επεμβάσεις (όπως είναι η στείρωση με απολίνωση των σαλπίγγων) έως τις πιο σύνθετες (όπως η υστερεκτομή με ή χωρίς λεμφαδενικό καθαρισμό). Σε μία λαπαροσκοπική υστερεκτομή η μήτρα αποκόπτεται από το εσωτερικό του σώματος και στη συνέχεια μπορεί να αφαιρεθεί είτε σε κομμάτια μέσω μικρών τομών στην κοιλιακή χώρα ή να αφαιρεθεί σαν ένα ενιαίο κομμάτι μέσω του κόλπου. Η λαπαροσκόπηση μπορεί να χρησιμοποιηθεί και για διαγνωστικούς λόγους, ώστε να αναζητηθούν τα αίτια του χρόνιου πυελικού πόνου, της στειρότητας, ή να διερευνηθεί η φύση κάποιας πυελικής μάζας. Εάν βρεθεί κάποιο πρόβλημα, η επέμβαση συνεχίζεται και η λαπαροσκόπηση μετατρέπεται από διαγνωστική σε επεμβατική, ώστε να διορθωθεί το πρόβλημα.


Η λαπαροσκόπηση χρησιμοποιείται επίσης για τη διάγνωση και τη θεραπεία των παρακάτω ιατρικών καταστάσεων:

• Ενδομητρίωση: Εάν έχετε σημάδια και συμπτώματα ενδομητρίωσης και τα φάρμακα δεν έχουν βοηθήσει, μπορεί να απαιτηθεί λαπαροσκόπηση. Το λαπαροσκόπιο χρησιμοποιείται για τον άμεσο έλεγχο με κάμερα του εσωτερικού της λεκάνης σας. Εάν βρεθεί ιστός ενδομητρίωσης, τότε συνήθως μπορεί να αφαιρεθεί κατά τη διάρκεια της ίδιας της επέμβασης.

• Ινομυώματα: Τα ινομυώματα είναι όγκοι που σχηματίζονται μέσα στο τοίχωμα της μήτρας ή έξω από αυτή. Τα περισσότερα ινομυώματα είναι καλοήθη (όχι καρκίνος), αλλά ένας πολύ μικρός αριθμός είναι κακοήθη (καρκίνος). Τα ινομυώματα μπορεί να προκαλέσουν πόνο ή βαριά αιμορραγία. Η λαπαροσκόπηση μπορεί υπό ορισμένες προϋποθέσεις να χρησιμοποιηθεί για την αφαίρεσή τους.

• Κύστη στις ωοθήκες: Μερικές γυναίκες έχουν κύστες που αναπτύσσονται στις ωοθήκες. Οι κύστες ανάλογα με τη μορφολογία τους μπορεί συχνά να απορροφηθούν/εξαφανιστούν χωρίς θεραπεία. Σε διαφορετική περίπτωση ο μαιευτήρας-γυναικολόγος σας μπορεί να προτείνει την αφαίρεσή τους με λαπαροσκόπηση.

• Έκτοπη κύηση: Η λαπαροσκόπηση μπορεί να γίνει για την αφαίρεση μίας έκτοπης κύησης.

• Διαταραχές του πυελικού εδάφους: Η λαπαροσκοπική χειρουργική πυελικού εδάφους μπορεί να χρησιμοποιηθεί για τη θεραπεία της ακράτειας ούρων και της πρόπτωσης των οργάνων της πυέλου.

• Καρκίνος: Ορισμένοι τύποι καρκίνου μπορεί να αφαιρεθούν με τη λαπαροσκοπική μέθοδο.


Η λαπαροσκόπηση συνήθως γίνεται με γενική αναισθησία. Αυτό το είδος της αναισθησίας σας βάζει για ύπνο. Σε ορισμένες περιπτώσεις, μπορεί να χρησιμοποιηθεί η περιφερική αναισθησία αντί της γενικής, που αναισθητοποιεί μία συγκεκριμένη περιοχή του σώματός σας, όπως είναι η περιοχή κάτω από τη μέση σας, έτσι ώστε να μην αντιλαμβάνεστε/αισθάνεστε κανένα πόνο. Πιο συγκεκριμένα, για τη διαδικασία της λαπαροσκόπησης, μετά τη χορήγηση αναισθησίας, γίνεται μια μικρή τομή μέσα ή κάτω από τον ομφαλό σας ή σε άλλη περιοχή της κοιλιάς. Το λαπαροσκόπιο εισάγεται μέσω αυτής της μικρής τομής. Κατά τη διάρκεια της επέμβασης, η κοιλιά γεμίζει με αέριο, κάτι που είναι απαραίτητο ώστε να φαίνονται τα αναπαραγωγικά όργανα της πυέλου ευκρινέστερα. Η κάμερα συνδέεται με το λαπαροσκόπιο ώστε να δείχνει τα όργανα της πυέλου σε μια οθόνη. Άλλες μικρές τομές μπορούν να γίνουν στην κοιλιά για την είσοδο άλλων χειρουργικών εργαλείων απαραίτητων για την ολοκλήρωση της επέμβασης. Ένα άλλο όργανο που ονομάζεται χειριστής της μήτρας μπορεί να εισαχθεί μέσω του κόλπου στη μήτρα και χρησιμοποιείται για τη μετακίνηση των οργάνων της πυέλου κατά τη διάρκεια της επέμβασης. Μετά την επέμβαση, τα εργαλεία και το μεγαλύτερο μέρος του αερίου αφαιρούνται, οι μικρές τομές κλείνουν και μεταφέρεστε στο χώρο ανάνηψης.


Για τις επόμενες λίγες ώρες θα αισθάνεστε υπνηλία, ίσως και ναυτία από την αναισθησία. Εάν πρόκειται να γυρίσετε σπίτι σας αυθημερόν, θα χρειαστεί να παραμείνετε στην αίθουσα ανάνηψης μέχρι να μπορέσετε να σταθείτε όρθια χωρίς βοήθεια και να αδειάζετε την κύστη σας. Θα πρέπει όμως να έχετε κάποιον να σας οδηγήσει σπίτι. Συνήθως μπορείτε να επιστρέψετε στο σπίτι την ίδια ημέρα. Πιο περίπλοκες επεμβάσεις, όπως η λαπαροσκοπική υστερεκτομή, μπορεί να απαιτήσουν την παραμονή στο νοσοκομείο για μία νύχτα.


Για λίγες ημέρες μετά την επέμβαση, μπορεί να αισθάνεστε κουρασμένες και να έχετε κάποια μικρή ενόχληση. Μπορεί να πονάτε λίγο γύρω από τις τομές στην κοιλιά και τον ομφαλό σας. Ο σωλήνας που είχε μπει στο λαιμό σας για να σας βοηθήσει να αναπνέετε κατά τη διάρκεια της χειρουργικής επέμβασης μπορεί να σας προκαλέσει έναν ερεθισμό στο λαιμό. Μπορείτε να δοκιμάσετε παστίλιες λαιμού ή γαργάρες με ζεστό αλμυρό νερό. Επιπλέον, μπορεί να αισθανθείτε πόνο στον ώμο ή στην πλάτη σας, που προέρχεται από μικρή ποσότητα του αερίου που χρησιμοποιήθηκε κατά τη διάρκεια της διαδικασίας και έχει παραμείνει στην κοιλιά σας. Ο πόνος θα φύγει μετά από λίγες ώρες ή ημέρες. Σε περίπτωση που ο πόνος και η ναυτία συνεχίσουν να υπάρχουν μετά από μερικές ημέρες ή προοδευτικά επιδεινώνονται, θα πρέπει να επικοινωνήσετε με τον γυναικολόγο σας. Ο μαιευτήρας-γυναικολόγος σας θα σας ενημερώσει για το πότε μπορείτε να επιστρέψετε στις κανονικές σας δραστηριότητες. Το διάστημα αυτό είναι για τις μικρές επεμβάσεις συνήθως 1-2 ημέρες μετά την επέμβαση, ενώ για πιο περίπλοκες επεμβάσεις, όπως η υστερεκτομή, μπορεί να διαρκέσει λίγο περισσότερο. Ενδεχομένως να σας συμβουλέψει να αποφύγετε έντονες δραστηριότητες ή άσκηση.


Τα σημεία τα οποία πρέπει να σας θορυβήσουν και για τα οποία πρέπει να ενημερώσετε άμεσα το μαιευτήρα-γυναικολόγο σας μετά την λαπαροσκόπηση είναι:

• Πυρετός

• Δυνατός ή σταδιακά αυξανόμενος πόνος

• Βαριά κολπική αιμορραγία

• Ερυθρότητα, πρήξιμο ή εκκρίσεις από την τομή

• Λιποθυμία

• Αδυναμία να αδειάσετε την κύστη σας